Επιστροφή στο Midnight in Paris

Το Midnight in Paris  ήταν μάλλον, θα έλεγα, η αφορμή για να γράψω πάνω σε κάτι που σκεφτόμουν παρατηρώντας τριγύρω εδώ και καιρό. Την επιστροφή στο ρετρό, το παλιό, το φθαρμένο που μοιάζει μελαγχολικά και ρομαντικά ποιοτικό. Στο vintage. Η Lady Gaga κάνει ντουέτο με τον Tony Bennett, τα περιοδικά μόδας και τα μαγαζιά είναι γεμάτα ρετρό ενδυματολογικές επιλογές, πολλές ταινίες γυρνάνε πίσω, στο '50, στο '20, η φωτογραφία στο ασπρόμαυρο και το σέπια είναι πιο καλλιτεχνική και μας αρέσει πιο πολύ (μήπως γιατί κρύβει τις ατέλειες; χμ...). Από τα ηχεία των ψαγμένων καφέ ακούγεται τζαζ, τα σύγχρονα διαμερίσματα έχουν ταπετσαρίες με κεντητά λουλούδια και στα H&M πουλάνε ένα σακάκι με το σχέδιο του φορέματος που φορούσε η μαμά μου στη βάφτισή μου, 20 χρόνια πριν.

Το παλιό, το περασμένο, το φθαρμένο είναι πλέον πολύ γοητευτικό. Ξεθαμμένα από το χρονοντούλαπο της ιστορίας, που πέθανε μαζί με το millenium, το ρετρό, οι μουσικές, τα βιβλία, οι ιστορίες και το στυλ επανέρχονται με την αίγλη του δοκιμασμένου και του ασφαλούς κύρους. Παλιά οι φοιτητές άφηναν μαλλιά και μούσια. Σήμερα φοράνε γυαλιά δεκαετίας του '40 και γράφουν σε σημειωματάρια με δερμάτινη επένδυση. Hypster; Οκ, μπορεί. Και δεν είμαι καθόλου αντίθετη με αυτό. Ίσα, ίσα.

Απλώς σκεφτόμουν την κοινωνική δυναμική και την ψυχολογία που πιθανώς να κρύβεται πίσω από αυτό. Σε εποχές μη ευημερίας, δυσκολιών και αβέβαιου μέλλοντος οι κοινωνίες τείνουν να κλείνουν, να γίνονται πιο συντηρητικές στις δομές τους, να γυρνάνε στα δοκιμασμένα μοτίβα που καθρεφτίζουν την καλύτερη αισθητική και τις περισσότερο ευνοϊκές συνθήκες μιας άλλης εποχής. Και αυτό έχει να κάνει, κυρίως, με τον τρόπο ζωής πέρα από την τεχνολογία. Σχετίζεται με την τέχνη και την ποιότητα, έτσι όπως εκφράζεται μέσα από κάτι που μοιάζει πιο... χειροποίητο, πιο ήρεμο, πιο ανθρώπινο, πιο νοσταλγικό. Σε αντίθεση με το γρήγορο, με το πλαστικό, με το θορυβώδες, με κάτι που θυμίζει την αβέβαιη εξέλιξη. 

O Woody Allen γυρίζει και αυτός πίσω. Κάτι που, συνήθως, δε συνήθιζε στις ταινίες του. Όμως γυρίζει, αφήνοντας, κατά τη γνώμη μου, ένα πολύ σημαντικό μήνυμα: Ότι δεν έχει σημασία σε ποια εποχή ζεις. Πάντα θα αναπολείς και θα εξιδανικεύεις το νοσταλγικό παρελθόν. Η πρόκληση είναι να ανακαλύψεις ένα κομμάτι του εαυτού σου, καθώς ψάχνεις προς τα πίσω, και να πάρεις αποφάσεις για το τώρα και για το μπροστά. Η ανθρώπινη φύση θα είναι πάντα ανικανοποίητη. Όσο πιο γρήγορα το συνειδητοποιήσουμε, τόσο πιο εύκολα θα μείνουμε ήρεμα τοποθετημένοι στο παρόν.