Με το "Ημερολόγιο Διδασκαλίας" ξεκινάει μια υπο-ενότητα εδώ στον Υπογραμμιστή, όπου θα περιγράφω σκέψεις και εμπειρίες μου από τη σχολική τάξη του δημοτικού, έτσι όπως έρχομαι σε επαφή μαζί της μέσω των πρακτικών ασκήσεων που πραγματοποιώ ως φοιτήτρια. Σήμερα λοιπόν, βρέθηκα σε δύο τάξεις, μια τετάρτη και μια έκτη, και συνάντησα πράγματα που μου έκαναν τρομερά θετική εντύπωση και νομίζω γράφτηκαν ανεξίτηλα στο μυαλό μου.
Όλοι γνωρίζουμε ότι το θέμα της πειθαρχίας των παιδιών είναι αενάως και καθολικώς επίκαιρο και γόνιμο, ως έδαφος για αντιπαραθέσεις και συζήτηση. Είναι, επίσης, το μόνιμο παράπονο των δασκάλων (και γενικά των εκπαιδευτικών) καθώς και ο λόγος που αναφέρεται ως πρώτος, την ώρα που γυρνάνε εξουθενωμένοι το μεσημέρι στο σπίτι. Το τι συμπεριφορά θα έχει μια τάξη των 25 ατόμων την ώρα του μαθήματος εξαρτάται από πάρα πολλούς παράγοντες, τους οποίους δεν θα αναλύσουμε εδώ. Όποιος δεν έχει κάποια σχετική εμπειρία, είναι εύκολο να απλοποιήσει την κατάσταση και να πει : " Ε μωρέ, παιδιά είναι, θα εκτονωθούν, θα φωνάξουν." Το να προσπαθείς να τραβήξεις την προσοχή 25 παιδιών χωρίς αποτέλεσμα, μπορεί να είναι από αμήχανο και στρεσογόνο, μέχρι εξουθενωτικό. Δεν είναι τυχαίο που οι εκπαιδευτικοί ανήκουν στις πρώτες κατηγορίες ατόμων με προβλήματα στις φωνητικές χορδές.
Υπάρχουν εκπαιδευτικοί που υψώνουν τη φωνή, άλλοι που κάπου κάπου φωνάζουν και άλλοι που μόνο φωνάζουν, ή και ουρλιάζουν καμιά φορά. Αυτός είναι και ο επικρατέστερος τρόπος πειθαρχίας και αυτός που "βγαίνει" πρώτος από το δάσκαλο με τα σπασμένα νεύρα. Λογικό. Αποτελεσματικό;
Μακροπρόθεσμα, όχι.
Η φωνή θα φέρει φωνή. Η φασαρία θα δώσει τροφή στη φασαρία, το πρότυπο της αρνητικότητας και της επιθετικότητας, θα γίνει τρόπος αντίδρασης και άμυνας από το μικρό μαθητή.
Στην τάξη που παρακολούθησα σήμερα, η δασκάλα δεν ύψωσε ούτε μια φορά τη φωνή της. 40 λεπτά δεν είπε ούτε ένα "Ησυχία", ένα "Παιδιά, ηρεμήστε". Τίποτα. Ο τόνος της δεν αυξανόταν παραπάνω από ένα επίπεδο. Μιλούσε αργά, σταθερά και καθαρά. Κοιτούσε τα παιδιά στα μάτια. Σήκωνε τους αδύναμους μαθητές και τα παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες, κι ας μην την πρόσεχαν καμιά φορά. Τα παιδιά δούλευαν σε ομάδες και υπήρχε ένα χαλαρό κλίμα. Δεν υπήρχε ένταση, ανάγκη να ξεσπάσουν, να πειράξουν. Δούλευαν συγκεντρωμένα και εκείνη τους έδινε περιθώριο να συζητήσουν μεταξύ τους και να χαλαρώσουν. Και έβγαινε τόσο αβίαστα αυτό. Νομίζω χρειάζεται πολύ αυτοπειθαρχία και πολύ υπομονή για να το πετύχει κανείς.
Φυσικά και δεν εξιδανικεύω τις καταστάσεις, αλλά συγκριτικά με άλλα που έχω δει (π.χ σήμερα πάλι, δασκάλα στην πρώτη δημοτικού κιόλας, να αποθαρρύνει το παιδί φωνάζοντας και να το μαλώνει με κακοπροέραιτο τρόπο), το σημερινό με εντυπωσίασε. Προφανώς και δεν υπάρχουν μαγικές συνταγές, αλλά το να καταφέρεις, μόνο με την παρουσία σου, να είσαι σεβαστή από τα παιδιά, χωρίς να χρειάζεται να αποδείξεις ότι είσαι κάτι, με το να φωνάζεις, για μένα είναι αξιοθαύμαστο. Υπάρχουν χίλιοι δύο άλλοι τρόποι να κάνεις αυτό που θέλεις να πεις, ενδιαφέρον : από ποιηματάκια με ρυθμό που τα παιδιά επαναλαμβάνουν όλα μαζί, μέχρι ρυθμικά παλαμάκια, μέχρι "διάλειμμα ηρεμίας 2 λεπτών" όταν δεν ησυχάζουν. Αρκεί να διακατέχονται όλα από σεβασμό προς το παιδί. Κάποιοι κυνικοί θα σκέφτονται ότι είμαι ρομαντική, όμως πιστεύω πως όχι. Τα έχω δει όλα αυτά να εφαρμόζονται στην πράξη και να είναι αποτελεσματικά. Μπορείς να δείξεις ότι σέβεσαι τις ανάγκες του παιδιού; Μπορείς τώρα να το εκφράσεις και με το σωστό τρόπο;
Τα πράγματα αρχίζουν κάπως έτσι, να μοιάζουν αμέσως πιο ήρεμα.
Όλοι γνωρίζουμε ότι το θέμα της πειθαρχίας των παιδιών είναι αενάως και καθολικώς επίκαιρο και γόνιμο, ως έδαφος για αντιπαραθέσεις και συζήτηση. Είναι, επίσης, το μόνιμο παράπονο των δασκάλων (και γενικά των εκπαιδευτικών) καθώς και ο λόγος που αναφέρεται ως πρώτος, την ώρα που γυρνάνε εξουθενωμένοι το μεσημέρι στο σπίτι. Το τι συμπεριφορά θα έχει μια τάξη των 25 ατόμων την ώρα του μαθήματος εξαρτάται από πάρα πολλούς παράγοντες, τους οποίους δεν θα αναλύσουμε εδώ. Όποιος δεν έχει κάποια σχετική εμπειρία, είναι εύκολο να απλοποιήσει την κατάσταση και να πει : " Ε μωρέ, παιδιά είναι, θα εκτονωθούν, θα φωνάξουν." Το να προσπαθείς να τραβήξεις την προσοχή 25 παιδιών χωρίς αποτέλεσμα, μπορεί να είναι από αμήχανο και στρεσογόνο, μέχρι εξουθενωτικό. Δεν είναι τυχαίο που οι εκπαιδευτικοί ανήκουν στις πρώτες κατηγορίες ατόμων με προβλήματα στις φωνητικές χορδές.
Υπάρχουν εκπαιδευτικοί που υψώνουν τη φωνή, άλλοι που κάπου κάπου φωνάζουν και άλλοι που μόνο φωνάζουν, ή και ουρλιάζουν καμιά φορά. Αυτός είναι και ο επικρατέστερος τρόπος πειθαρχίας και αυτός που "βγαίνει" πρώτος από το δάσκαλο με τα σπασμένα νεύρα. Λογικό. Αποτελεσματικό;
Μακροπρόθεσμα, όχι.
Η φωνή θα φέρει φωνή. Η φασαρία θα δώσει τροφή στη φασαρία, το πρότυπο της αρνητικότητας και της επιθετικότητας, θα γίνει τρόπος αντίδρασης και άμυνας από το μικρό μαθητή.
Στην τάξη που παρακολούθησα σήμερα, η δασκάλα δεν ύψωσε ούτε μια φορά τη φωνή της. 40 λεπτά δεν είπε ούτε ένα "Ησυχία", ένα "Παιδιά, ηρεμήστε". Τίποτα. Ο τόνος της δεν αυξανόταν παραπάνω από ένα επίπεδο. Μιλούσε αργά, σταθερά και καθαρά. Κοιτούσε τα παιδιά στα μάτια. Σήκωνε τους αδύναμους μαθητές και τα παιδιά με μαθησιακές δυσκολίες, κι ας μην την πρόσεχαν καμιά φορά. Τα παιδιά δούλευαν σε ομάδες και υπήρχε ένα χαλαρό κλίμα. Δεν υπήρχε ένταση, ανάγκη να ξεσπάσουν, να πειράξουν. Δούλευαν συγκεντρωμένα και εκείνη τους έδινε περιθώριο να συζητήσουν μεταξύ τους και να χαλαρώσουν. Και έβγαινε τόσο αβίαστα αυτό. Νομίζω χρειάζεται πολύ αυτοπειθαρχία και πολύ υπομονή για να το πετύχει κανείς.
Φυσικά και δεν εξιδανικεύω τις καταστάσεις, αλλά συγκριτικά με άλλα που έχω δει (π.χ σήμερα πάλι, δασκάλα στην πρώτη δημοτικού κιόλας, να αποθαρρύνει το παιδί φωνάζοντας και να το μαλώνει με κακοπροέραιτο τρόπο), το σημερινό με εντυπωσίασε. Προφανώς και δεν υπάρχουν μαγικές συνταγές, αλλά το να καταφέρεις, μόνο με την παρουσία σου, να είσαι σεβαστή από τα παιδιά, χωρίς να χρειάζεται να αποδείξεις ότι είσαι κάτι, με το να φωνάζεις, για μένα είναι αξιοθαύμαστο. Υπάρχουν χίλιοι δύο άλλοι τρόποι να κάνεις αυτό που θέλεις να πεις, ενδιαφέρον : από ποιηματάκια με ρυθμό που τα παιδιά επαναλαμβάνουν όλα μαζί, μέχρι ρυθμικά παλαμάκια, μέχρι "διάλειμμα ηρεμίας 2 λεπτών" όταν δεν ησυχάζουν. Αρκεί να διακατέχονται όλα από σεβασμό προς το παιδί. Κάποιοι κυνικοί θα σκέφτονται ότι είμαι ρομαντική, όμως πιστεύω πως όχι. Τα έχω δει όλα αυτά να εφαρμόζονται στην πράξη και να είναι αποτελεσματικά. Μπορείς να δείξεις ότι σέβεσαι τις ανάγκες του παιδιού; Μπορείς τώρα να το εκφράσεις και με το σωστό τρόπο;
Τα πράγματα αρχίζουν κάπως έτσι, να μοιάζουν αμέσως πιο ήρεμα.
6 σχόλια:
Εφαρμοζω την ιδια τακτικη στο σπιτι μου και εχει αποτελεσμα.Φωνες και ηλεκτρισμενη ατμοσφαιρα θα επικρατησουν, αν και μονο αν, εγω χασω την ψυχραιμια μου,χωρις να βρω εναλλακτικη προσεγγιση στο θεμα για το οποιο διαφωνουμε...εννοειται οτι η εφταχρονη κορη μου διαφωνει μαζι μου απο την ωρα που θα ξυπνησει μεχρι και ενα λεπτο πριν αποκοιμηθει!!!δεν με πειραζει ομως...να μαθουμε τα παιδια μας να σεβονται τον κοσμο γυρω τους θελουμε...οχι να τα χαλιναγωγησουμε και να τα βαλουμε σε καλουπια
Μπήκα να αφήσω σχόλιο αλλά έπαθα πλάκα με το header σου! Αυτόν τον πίνακα τον είχα στο πατρικό μου σπίτι στο δωμάτιό μου!!!
Τώρα όσον αφορά το ποστ σου συμφωνώ απόλυτα μαζί σου. Με τις φωνές δεν γίνεται τίποτα ειδικά στα μικρά παιδιά, θα καταλήξεις να έχεις τα αντίθετα αποτελέσματα με περισσότερη φασαρία. Το μυστικό είναι να καθίσεις ήρεμα στην έδρα σου και να σταματήσεις να μιλάς κοιτάζοντάς τα. Αν περάσουν μερικές στιγμές και συνειδητοποιήσουν ότι έχεις σταματήσει να μιλάς θα παραξενευτούν και θα ηρεμήσουν.
Ή μπορείς να καθίσεις και να ψιθυρίσεις κάτι 2-3 φορές και όταν αντιληφθούν ότι δεν σε ακούν θα ηρεμήσουν για να δουν τι λες. Είναι ωραία τρικ αυτά για να τραβήξεις την προσοχή. ;)
Βέβαια εγώ θεωρώ εξαρχής λάθος να υπάρχουν τόσα πολλά παιδιά σε μια τάξη. 25 παιδιά είναι πάρα πολλά και κανονικά θα έπρεπε να είναι χωρισμένα σε 2 τμήματα. Ούτε για τον δάσκαλο είναι εύκολο να ελέγξει και να δώσει την απαραίτητη προσοχή σε όλα τα παιδιά, ούτε για τα παιδιά είναι εύκολο να μένουν ήρεμα αν υπάρχουν κάποια που παρασέρνουν την τάξη στη φασαρία.
@ Δανάη
Συμφωνώ απόλυτα μαζί σου. Δυστυχώς όμως, και ιδιαίτερα τώρα με τις συγχωνεύσεις, τα πράγματα θα χειροτερέψουν. Θα φτάνουν 30αρια τα τμήματα, τουλάχιστον στη δευτεροβάθμια. Ωραία τα τρικ ;)
@ Ανώνυμος
Ακριβώς αυτό. Και φυσικά οι πρακτικές αυτές βρίσκουν εφαρμογή στους γονείς, που από αυτούς ξεκινάει στο κάτω κάτω και η επιβολή της πειθαρχίας και της αυτο- πειθαρχίας.
Ελπιζω αυτό το σχόλιο να ερθει γιατί έχω γράψει 2 φορές και έχει χαθεί στο άπειρον...Τωρα που την έπαθα θα κάνω αντιγραφή...Ολα αυτα στα λεω στην περιπτωση που παρεις τελικα τα σχόλια μου.
Ας παμε στο θεμα μας.
Είμαι εκπαιδευτικός και φέτος έχω 24 ζουζουνάκια στην τάξη. Γενικά και εγώ σπάνια είμαι της φωνής και σίγουρα ποτέ δεν ουρλιάζω. "Παιδιά ησυχία" το λέω συχνά.
Αυτό που κάνω πιο συχνά είναι να χαμηλώνω τον τόνο της φωνής μου. Μεσα σε λίγα δευτερόλεπτα σταματάνε να μιλάνε και προσπαθούν Αλλες φορές αλλάζω τον τόνο της φωνής μου, τους μιλάω σαν γιαγιά, σαν ψηλομύτα, σαν παιδάκι, σαν στρατηγός (ετσι ειχε πει ενα παιδι) άλλες τραγουδιτά, ο,τιδήποτε που μπορει να τους κανει να πουν "ουπς τι εγινε τώρα"
Πάντα πιάνει και ηρεμουν.
Αλλες φορές τους κάνω ενα παιχνιδάκι
Τους λεω πως βλεπω πως εχουν κουραστει και κανουμε το εξης. Ενω τους μιλάω με πολύ ήρεμη φωνή ακουμπανε το κεφαλάκισε θρανίο , κλείνουν τα μάτια και ταξιδεύουν κάπου...Αυτό κρατάει 2 λεπτάκια και στη συνεχεια οποιο παιδι θελει μας λεει που "ταξιδεψε" "τι το ευχαριστει" κτλ κτλ (καθε φορα ζηταω κατι αλλο)
Μετα συνεχίζουμε κανονικά μαθημα αν και καποιες φορες ξεκινάει μια άλλη κουβεντα αλλα αυτο δε με ενοχλει καποιες φορες ειναι πολυ πιο σημαντικο απο τη Γλωσσα και τα Μαθηματικα.
Γενικα δε θελω να εχω τα παιδια συνεχεια να γραφουν να διαβαζουν κτλ. Παιζω μαζι τους παιχνιδια στηην αυλη, φτιαχνουμε κουλουράκια, κατασκευές, σκαλίζουμε τον κηπο που καναμε περυσι ...Ολα αυτα τα βοηθανε να ειναι πιο ηρεμα αφου ξερουν πως αν τελειωσουμε αυτα που πρεπει καποια στιγμη θα κανουμε κατι διαφορετικο..
Ευτυχως παντως για 8η χρονια που δουλευω ποτε δεν εχω παει σπιτι κουρασμενη ή γκρινιάζοντας. Οχι πως ειναι ολα ροδινα και τα παιδια παντα με ακουν κτλ κτλ.
Εχω ομως καλη σχεση μαζι τους , τα αγαπαω , με αγαπανε και με μια αγκαλια τους τα ξεχναω ολα ....Σε ποια αλλη δουλεια αλλωστε εισπράτεις κάθε μέρα 24 χαμογελαστες καλημερες, αγκαλιές, φιλιά , και μικρα δωράκια;;;
Αργησα να σε βρω αλλα σε βρηκα!
νομιζω οτι ξερω από πού πηρες το δειγμα σου για το συγκεκριμενο post και εχω να προσθεσω κι εγω κατι: σε β'δημοτικου η δασκαλα για να επαναφερει την ταξη της σε ηρεμια και προσοχη ειχε μαθει στα παιδια οτι καθε φορα που εκεινη λεει "1,2,3" εκεινα συνεχιζουν "βασιλευει ησυχια" :)κι εμενα θα μου μεινουν αξεχαστες αυτες οι μερες ;)
Δημοσίευση σχολίου